INTERNATIONAL SURROGACY CASE LAW (MALAY)

Plaintif, TT (Freddy McConnell), didaftarkan sebagai perempuan semasa lahir tetapi telah menjalani peralihan untuk hidup sebagai lelaki. Pada tahun 2017, beliau menerima Sijil Pengiktirafan Jantina (GRC) yang mengesahkan status jantina sah beliau sebagai lelaki. Tidak lama kemudian, TT menjalani prosedur permanian dalam rahim (IUI) di sebuah klinik kesuburan, hamil, dan melahirkan seorang anak lelaki, YY, pada tahun 2018. Apabila TT cuba mendaftarkan kelahiran tersebut, Pendaftar Besar memaklumkan kepadanya bahawa memandangkan beliau yang melahirkan anak itu, beliau dikehendaki oleh undang-undang untuk didaftarkan sebagai “ibu”. TT memfailkan tuntutan semakan kehakiman bagi memohon supaya beliau didaftarkan sebagai “bapa” atau “ibu bapa”.

Pemohon, A dan B, merupakan pasangan sejenis yang menetap di UK dan berhasrat untuk membina keluarga melalui sebuah agensi ibu tumpangan antarabangsa. Berdasarkan nasihat agensi tersebut—yang bertujuan untuk “mengelakkan komplikasi” memandangkan negara tempat prosedur itu dijalankan (Negara Y) tidak membenarkan aturan ibu tumpangan bagi pasangan sejenis—A telah mengemukakan permohonan sebagai seorang lelaki bujang. Pasangan itu membayar yuran “Pakej Premium” sebanyak €64,000, yang akhirnya mencecah jumlah keseluruhan kira-kira €71,500. Ibu tumpangan, X, telah pergi ke Cyprus Utara untuk menjalani prosedur pemindahan embrio namun menetap di Negara Y sepanjang tempoh kehamilan. Akibat konflik serantau, kelahiran bayi akhirnya berlaku di Negara W—satu lagi bidang kuasa yang tidak mengiktiraf kesahihan amalan ibu tumpangan bagi golongan LGBT. Perkara penting yang perlu diambil perhatian ialah ibu tumpangan tersebut pada mulanya tidak dimaklumkan bahawa A merupakan sebahagian daripada pasangan sejenis, dan bakal ibu bapa tersebut mempunyai kawalan yang terhad terhadap lokasi kelahiran bayi. Susulan kelahiran Z pada bulan Januari 2023, A dan ibu tumpangan telah didaftarkan sebagai ibu bapa; X kemudiannya menandatangani surat kuasa yang membenarkan A membawa Z ke UK.

Kes ini berpunca daripada prosiding penjagaan yang dimulakan oleh pihak berkuasa tempatan melibatkan lima orang kanak-kanak (A, B, C, D, dan E) susulan dakwaan penderaan fizikal oleh ibu mereka. Walaupun perancangan bagi kanak-kanak yang lebih tua telah sebahagian besarnya dimuktamadkan, masa depan anak bongsu, iaitu E, menjadi tumpuan utama pertikaian tersebut. E telah menghabiskan seluruh tempoh 19 bulan usianya tinggal bersama ibunya di sebuah unit kediaman ibu dan bayi; penjagaan di situ disifatkan sebagai “baik” dan wujud “hubungan yang mesra serta sangat erat” antara mereka. Walau bagaimanapun, pihak berkuasa tempatan memohon perintah penempatan bagi tujuan pengambilan E sebagai anak angkat, dengan mengambil kira risiko berterusan yang berpunca daripada tindakan ibu mendera adik-beradiknya yang lebih tua pada masa lalu.

Kes ini melibatkan seorang kanak-kanak, Z, yang merupakan anak kandung kepada bapa pemohon. Z disenyawakan menggunakan sperma bapa tersebut dan ovum penderma, kemudian dikandung dan dilahirkan oleh seorang ibu tumpangan yang tidak berkahwin di Amerika Syarikat. Dalam perbicaraan terdahulu (Re Z (No 1)), mahkamah telah menolak permohonan bapa tersebut untuk mendapatkan perintah keibubapaan kerana Seksyen 54 Akta Persenyawaan Manusia dan Embriologi (HFEA) 2008 secara jelas mensyaratkan agar permohonan dibuat oleh “dua orang”. Akibatnya, Z kekal sebagai wad mahkamah memandangkan bapa tersebut tidak dapat diiktiraf secara sah sebagai ibu bapa tunggalnya di bawah rangka kerja ibu tumpangan yang sedia ada.

Pemohon-pemohon, D (bapa kandung) dan G (ibu yang menempah khidmat ibu tumpangan), telah memeterai perjanjian ibu tumpangan gestasi di California pada tahun 2006 dan 2009. Anak-anak mereka, A dan B, masing-masing dilahirkan pada tahun 2006 dan 2009, dan keluarga tersebut kembali ke UK tidak lama selepas setiap kelahiran menggunakan pasport British. Di bawah undang-undang California, D dan G merupakan ibu bapa yang sah dari segi undang-undang, namun mereka sama sekali tidak menyedari bahawa undang-undang Inggeris mensyaratkan perintah keibubapaan bagi mengesahkan status mereka di UK. Hanya pada tahun 2012, melalui satu artikel akhbar, mereka menyedari bahawa mereka bukanlah ibu bapa yang sah bagi anak-anak tersebut di bawah undang-undang tempatan. Apabila mereka memohon perintah tersebut pada tahun 2014, anak-anak itu masing-masing berusia 8 dan 5 tahun—iaitu jauh melangkaui had masa berkanun enam bulan yang ditetapkan oleh Seksyen 54(3) Akta Persenyawaan Manusia dan Embriologi 2008 (HFEA 2008).

Kes ini melibatkan seorang kanak-kanak, Z, yang dilahirkan pada tahun 2014 di Minnesota, Amerika Syarikat, melalui aturan ibu tumpangan. Kanak-kanak tersebut disenyawakan menggunakan sperma bapa pemohon dan ovum daripada penderma yang tidak dikenali. Walaupun mahkamah di Amerika Syarikat telah mengeluarkan penghakiman yang mengiktiraf bapa tersebut sebagai satu-satunya ibu bapa dan melucutkan segala hak undang-undang ibu tumpangan itu, undang-undang United Kingdom masih mengiktiraf ibu tumpangan tersebut sebagai ibu yang sah dari segi undang-undang. Sekembalinya ke United Kingdom, bapa tersebut memohon perintah keibubapaan di bawah Seksyen 54 Akta Persenyawaan dan Embriologi Manusia 2008 (HFEA 2008) bagi mengukuhkan status undang-undangnya.

Pemohon, AB dan CD, merupakan pasangan sejenis warga Britain yang membuat perjanjian ibu tumpang di India pada tahun 2011. Pasangan kembar, E dan F, dilahirkan pada bulan Oktober 2011; AB disahkan sebagai bapa kandung melalui ujian DNA. Keluarga tersebut pada mulanya menetap di Australia, tempat mereka memperoleh perintah keibubapaan, sebelum kembali ke UK pada tahun 2014. Sekembalinya ke sana, mereka menghadapi beberapa halangan undang-undang: permohonan mereka untuk mendapatkan perintah keibubapaan dibuat tiga tahun selepas kelahiran (jauh melebihi had masa berkanun enam bulan), dan mereka gagal mengesan ibu tumpang tersebut, CT, bagi mendapatkan persetujuan rasmi beliau untuk prosiding di UK. Selain itu, terdapat ketidakpastian sama ada CT telah bercerai secara sah di India pada masa perjanjian itu dibuat.

Sepasang suami isteri warga Britain, B dan P, telah membuat perjanjian ibu tumpangan di India menggunakan sperma si bapa dan ovum daripada penderma. Anak mereka, X, dilahirkan pada bulan Disember 2011. Walau bagaimanapun, pasangan itu sama sekali tidak mengetahui tentang keperluan undang-undang untuk memohon perintah keibubapaan di bawah Akta Persenyawaan dan Embriologi Manusia 2008 (HFEA 2008). Apabila X tiba di UK dan pasangan itu mendapatkan nasihat guaman, tempoh masa berkanun selama enam bulan yang ditetapkan oleh Seksyen 54(3) HFEA 2008 telah pun tamat. Akibatnya, di bawah undang-undang Inggeris, bapa kandung tidak mempunyai sebarang hak di sisi undang-undang, manakala ibu tumpangan dari India itu kekal sebagai ibu bapa sah kanak-kanak tersebut “bagi segala tujuan”.

Pemohon merupakan pasangan sejenis: A, yang lahir di Poland, dan B, yang lahir di Amerika Syarikat. Setelah tinggal bersama di Tennessee—tempat kesatuan mereka tidak diiktiraf—mereka berpindah ke England pada tahun 2008 untuk menetap di wilayah yang menawarkan perlindungan undang-undang dan sikap toleransi terhadap keluarga sejenis. Mereka menetap di UK, mengusahakan perniagaan bersama, dan memutuskan segala hubungan kewangan dengan AS. Pada tahun 2011, mereka memeterai perjanjian ibu tumpang melalui sebuah klinik di India. B merupakan bapa kandung, dengan menggunakan penderma ovum wanita India yang identitinya tidak didedahkan. Susulan kelahiran anak tersebut pada bulan Mac 2012, mereka kembali ke UK. Setelah pada mulanya memperoleh perintah mahkamah yang tidak tepat, mereka memohon perintah keibubapaan di bawah Seksyen 54 Akta Persenyawaan Manusia dan Embriologi 2008 (HFEA).