Penceraian dan Undang-Undang Keluarga

Dalam amalan undang-undang perkahwinan di Malaysia, ramai individu mempunyai pelbagai persoalan mengenai prosedur perceraian, terutamanya apabila berdepan dengan keretakan rumah tangga, kesukaran komunikasi atau keperluan memahami saluran undang-undang yang tersedia. Artikel ini menerangkan dengan ringkas dan mudah difahami mengenai dua kaedah utama perceraian di Malaysia, iaitu Perceraian Secara Bersama (Joint Petition for Divorce) dan Perceraian Secara Tunggal (Single Petition for Divorce), termasuk proses dan aspek undang-undang yang berkaitan.

Di Malaysia, sistem perceraian bagi perkahwinan bukan Islam diatur terutamanya oleh Akta Membaharui Undang-Undang (Perkahwinan dan Perceraian) 1976 (LRA 1976). Artikel ini menerangkan secara sistematik tiga jenis perceraian dalam perkahwinan bukan Islam di Malaysia serta mekanisme undang-undang bagi Perpisahan Kehakiman (Judicial Separation) dan Pembatalan Perkahwinan (Nullity of Marriage).

Di Malaysia, apabila pasangan menghadapi masalah dalam perkahwinan, salah satu soalan yang paling kerap ditanya kepada peguam ialah, “Apakah syarat untuk bercerai?” Terutamanya dalam komuniti Cina yang terpengaruh oleh drama Hong Kong, terdapat salah faham bahawa “berpisah selama dua tahun secara automatik boleh bercerai.”

Artikel ini akan merujuk kepada Akta Pindaan Undang-Undang (Perkahwinan dan Perceraian) 1976 (Law Reform (Marriage and Divorce) Act 1976, LRA 1976) untuk menerangkan prasyarat perceraian di Malaysia, peraturan dua tahun perkahwinan, dan prosedur undang-undang yang melibatkan Badan Pendamai (Conciliatory Body) serta pengecualiannya.

Dalam amalan di Malaysia, satu situasi yang kerap berlaku ialah apabila seorang warganegara Malaysia berkahwin dengan warga asing, hubungan itu gagal, dan pasangan asing tersebut telah meninggalkan Malaysia. Dalam keadaan ini, ramai yang risau sama ada mereka perlu menunggu pasangan itu pulang atau menandatangani dokumen sebelum boleh memohon cerai.